ದುಡ್ಡಿನ ಮದ ವರ್ಸಸ್ ಬೆವರಿನ ಬೆಲೆ: ಒಂದು ಕಣ್ಣು ತೆರೆಸುವ ಸತ್ಯ

ಅಹಂಕಾರದ ಪತನ ಮತ್ತು ಸ್ವಾಭಿಮಾನದ ಉದಯ: ಕಸ ಗುಡಿಸುವವನು ಕೋಟ್ಯಧಿಪತಿಯಾದ ಕಥೆ.

ಸೂರ್ಯ ಪಶ್ಚಿಮಕ್ಕೆ ವಾಲುತ್ತಿದ್ದರೂ ಆ ನಗರದ 'ಹಳೇ ಪೇಟೆ' ರಸ್ತೆಯಲ್ಲಿ ಜನರ ಗಿಜಿಗಿಜಿ ಕಡಿಮೆ ಇರಲಿಲ್ಲ. ಆ ಬೀದಿಯಲ್ಲೇ ಎತ್ತರವಾಗಿ, ಗತ್ತಿನಿಂದ ಕಂಗೊಳಿಸುತ್ತಿತ್ತು 'ರಾಜೇಶ್ ಪ್ರಾವಿಷನ್ ಸ್ಟೋರ್ಸ್'. ನಾಲ್ಕು ದಶಕಗಳ ಹಿಂದೆ ರಾಜೇಶ್‌ನ ತಂದೆ ಸಣ್ಣದೊಂದು ಗುಮಾಸ್ತನ ಚೀಲದಲ್ಲಿ ದಿನಸಿ ಮಾರುತ್ತಿದ್ದ ಕಾಲದಿಂದ, ಇಂದು ಸೆಂಟ್ರಲೈಸ್ಡ್ ಎಸಿ ಹಾಕಿ ಗ್ಲಾಸ್ ಗೋಪುರದಂತೆ ಮೆರೆಯುವವರೆಗೆ ಆ ಅಂಗಡಿ ಬೆಳೆದಿತ್ತು. ರಾಜೇಶ್‌ಗೆ ತನ್ನ ಈ ಸಾಮ್ರಾಜ್ಯದ ಬಗ್ಗೆ ವಿಪರೀತ ಹೆಮ್ಮೆ. ಅವನಿಗೆ ಪ್ರತಿಯೊಂದು ಗಾಜಿನ ಗೋಡೆಯೂ ತನ್ನ ಯಶಸ್ಸಿನ ಸ್ಮಾರಕದಂತೆ ಕಾಣುತ್ತಿತ್ತು.

ಅಂದು ಭಾನುವಾರ. ಅಂಗಡಿಯೊಳಗೆ ನೌಕರರು ಇರುವೆಗಳಂತೆ ಓಡಾಡುತ್ತಿದ್ದರು. ರಾಜೇಶ್ ತನ್ನ ಎಂಟು ವರ್ಷದ ಮಗ ಆಕಾಶ್‌ನನ್ನು ಗಲ್ಲಾಪೆಟ್ಟಿಗೆಯ ಪಕ್ಕದ ಐಷಾರಾಮಿ ಕುರ್ಚಿಯ ಮೇಲೆ ಕೂರಿಸಿಕೊಂಡು, "ನೋಡು ಆಕಾಶ್, ಈ ಗಲ್ಲಾ ಪೆಟ್ಟಿಗೆಯಿಂದ ಬರೋ ನೋಟುಗಳ ಸದ್ದು ಕೇಳಿಸ್ತಾ ಇದೆಯಾ? ಇದೇ ಜೀವನದ ಅಸಲಿ ಸಂಗೀತ. ದುಡ್ಡಿದ್ದರೆ ಮಾತ್ರ ಈ ಲೋಕ ನಿನಗೆ ಸಲಾಮು ಹೊಡೆಯುತ್ತೆ," ಎಂದು ಗರ್ವದಿಂದ ಹೇಳುತ್ತಿದ್ದ.

ಅಷ್ಟರಲ್ಲಿ, ಅಂಗಡಿಯ ಮೂಲೆಯಲ್ಲಿ ಹನ್ನೊಂದು ವರ್ಷಗಳಿಂದ ನೆರಳಿನಂತೆ ದುಡಿಯುತ್ತಿದ್ದ ರಮೇಶ, ಕೈಯಲ್ಲೊಂದು ಹಳೆಯ ಪೊರಕೆ ಮತ್ತು ಕಸದ ಬುಟ್ಟಿ ಹಿಡಿದು ಹೊರಬಂದನು. ರಮೇಶನಿಗೆ ಈ ಅಂಗಡಿ ಕೇವಲ ಕೆಲಸದ ಜಾಗವಾಗಿರಲಿಲ್ಲ, ಅದೊಂದು ದೇವಸ್ಥಾನವಾಗಿತ್ತು. ಪ್ರತಿ ಧಾನ್ಯದ ಕಣವನ್ನೂ ಆತ ಅಕ್ಕರೆಯಿಂದ ನೋಡಿಕೊಳ್ಳುತ್ತಿದ್ದ. ಹೊಸ ಹುಡುಗರು 'ನಾವ್ಯಾಕೆ ಕಸ ಗುಡಿಸಬೇಕು' ಎಂದು ಮುಖ ಸಿಂಡರಿಸಿದಾಗ, ರಮೇಶನೇ ನಗುಮುಖದಿಂದ ಆ ಪೊರಕೆ ಹಿಡಿದು ನಿಲ್ಲುತ್ತಿದ್ದ.

ರಮೇಶ ಕಸ ಗುಡಿಸುತ್ತಾ ಆಕಾಶ್ ಕುಳಿತಿದ್ದ ಜಾಗದ ಹತ್ತಿರದಿಂದ ಹೊರ ಹೋಗುವಾಗ, ರಾಜೇಶ್ ತನ್ನ ಮಗನ ಮೃದುವಾದ ತೋಳು ಹಿಡಿದು ಅಸಹ್ಯದಿಂದ ಮುಖ ಸುರಿಚುತ್ತಾ ಹೇಳಿದ:

"ನೋಡು ಆಕಾಶ್, ನೀನು ಚೆನ್ನಾಗಿ ಓದಲಿಲ್ಲ ಅಂದ್ರೆ ಆ ರಮೇಶ್‌ ತರ ಕಸ ಗುಡಿಸುತ್ತ ಇರಬೇಕು. ದೊಡ್ಡವನಾಗಿ ಐಷಾರಾಮಿ ಜೀವನ ನಡೆಸಬೇಕಾದರೆ ಡಾಕ್ಟರ್, ಇಂಜಿನಿಯರ್ ಆಗಬೇಕು. ಇಲ್ಲ ಅಂದ್ರೆ ಇವನಂತೆ ಕಸಗುಡಿಸಿ ಜೀವನ ಪೂರ್ತಿ ಬೆವರು ಸುರಿಸಬೇಕು. ಯಾವ ಕೆಲಸವನ್ನು ಆಯ್ಕೆ ಮಾಡಿಕೊಳ್ಳುತ್ತೀಯಾ?" ಎಂದು ಕೇಳಿದನು. ರಾಜೇಶ್‌ನ ಮಾತುಗಳಲ್ಲಿ ಅಹಂಕಾರ ಮತ್ತು ಕಸ ಗುಡಿಸುವುದು ಕೀಳು ಕೆಲಸ ಎಂಬ ಭಾವನೆ ಸ್ಪಷ್ಟವಾಗಿತ್ತು. ಆ ಎಳೆಯ ಮನಸ್ಸಿಗೆ ಯಾವ ಕೆಲಸವೂ ಕೀಳಲ್ಲ ಎಂಬ ಪಾಠವನ್ನು ಹೇಳುವ ಬದಲು, ಆತ ಕೀಳುತನದ ಬೀಜವನ್ನು ಬಿತ್ತಿದ.

ಆಕಾಶ್ ಅಪ್ಪನ ಮುಖವನ್ನು ನೋಡಿ, "ಡ್ಯಾಡ್, ನಾನು ಚೆನ್ನಾಗಿ ಓದಿ ಡಾಕ್ಟರ್ ಆಗ್ತೀನಿ" ಎಂದು ಮುಗ್ಧವಾಗಿ ಉತ್ತರಿಸಿದ. ಈ ಮಾತುಗಳು ರಮೇಶನ ಕಿವಿಗೆ ಕಾದ ಸೀಸ ಸುರಿದಂತೆ ಬಿದ್ದವು. ಆತನ ಕೈಯಲ್ಲಿದ್ದ ಪೊರಕೆ ಒಂದು ಕ್ಷಣ ನಡುಗಿತು. ಹನ್ನೊಂದು ವರ್ಷಗಳ ನಿಷ್ಠೆಗೆ ಸಿಕ್ಕ ಪ್ರತಿಫಲ ಇದೇನಾ? ಮಗನ ಮುಂದೆ ಒಬ್ಬ ದುಡಿಯುವ ಜೀವಿಯನ್ನು 'ಕೀಳು' ಎಂದು ಬಿಂಬಿಸಿದ ಮಾಲೀಕನ ಮನಸ್ಥಿತಿ ಕಂಡು ಅವನಿಗೆ ವಾಕರಿಕೆ ಬಂದಿತು. ಆದರೂ ಮೌನವಾಗಿ ಕಸದ ಬುಟ್ಟಿ ಹಿಡಿದು ಅಂಗಳದ ಕಸ ಗುಡಿಸಲು ಹೊರನಡೆದ.

"ರಮೇಶ ಅಂದು ಕೆಲಸ ಬಿಟ್ಟು ಹೊರಬಂದಾಗ ಅವನ ಜೇಬಿನಲ್ಲಿ ಹಣವಿರಲಿಲ್ಲ, ಆದರೆ ಅವನ ಕಣ್ಣಿನಲ್ಲಿ ಭವಿಷ್ಯದ ಕನಸಿತ್ತು. ರಾಜೇಶ್ ಅಂದು ಕಳೆದುಕೊಂಡಿದ್ದು ಒಬ್ಬ ಕೆಲಸಗಾರನನ್ನಲ್ಲ, ಬದಲಿಗೆ ತನ್ನ ಸಾಮ್ರಾಜ್ಯದ ಅಡಿಪಾಯವಾಗಿದ್ದ ನಂಬಿಕೆಯನ್ನು."

ರಮೇಶ್‌ ಆ ರಾತ್ರಿ ಕೆಲಸ ಬಿಡುವ ನಿರ್ಧಾರವನ್ನು ರಾಜೇಶ್‌ಗೆ ತಿಳಿಸಿದಾಗ, ರಾಜೇಶ್‌ ಒಂದು ಕ್ಷಣವೂ ಯೋಚಿಸಲಿಲ್ಲ. "ಹೋಗಪ್ಪಾ, ನೀನು ಹೋದರೆ ಮತ್ತೊಬ್ಬ ಬರುತ್ತಾನೆ. ದುಡ್ಡಿದ್ದರೆ ಏನು ಬೇಕಾದರೂ ಮಾಡಬಹುದು" ಎಂಬ ಹುಂಬತನದ ಮಾತನ್ನು ಆಡಿದ. ರಮೇಶ್‌ಗೆ ಇನ್ನೂ ಹೆಚ್ಚು ನೋವಾಯಿತು. ಒಂದು ಕ್ಷಣವೂ ತನ್ನ ಬಗ್ಗೆ ಕಾಳಜಿ ತೋರದ ಮಾಲೀಕನನ್ನು ನೋಡಿ ಆತ ಮೌನವಾಗಿ ಹೊರನಡೆದ. ಅವನ ಕಣ್ಣಿನಲ್ಲಿ ನೀರಿರಲಿಲ್ಲ, ಬದಲಿಗೆ ಒಂದು ಕಿಚ್ಚಿತ್ತು.

ಕೆಲಸ ಬಿಟ್ಟ ಮೊದಲ ಕೆಲವು ದಿನ ರಮೇಶನಿಗೆ ನಿದ್ರೆ ಬರಲಿಲ್ಲ. ಹೆಂಡತಿ ಕೇಳಿದಳು, "ಯಾಕೆ ಕೆಲಸ ಬಿಟ್ರಿ? ಈಗ ಸಂಸಾರ ಹೇಗೆ?" ರಮೇಶ ಅಂದ, "ಮನುಷ್ಯನಿಗೆ ಹೊಟ್ಟೆ ತುಂಬಿಸಿಕೊಳ್ಳೋದು ಕಷ್ಟ ಅಲ್ಲ, ಆದ್ರೆ ಕೆಟ್ಟ ಮಾತು ಕೇಳಿಸಿಕೊಂಡು ಬದುಕೋದು ಕಷ್ಟ. ನನಗೆ ನನ್ನ ಕೆಲಸದ ಮೇಲೆ ನಂಬಿಕೆ ಇದೆ."

ಕೈಯಲ್ಲಿದ್ದ ಅಲ್ಪ ಉಳಿತಾಯ ಮತ್ತು ತಾನು ಕೆಲಸ ಮಾಡುವಾಗ ಪರಿಚಯವಾಗಿದ್ದ ಕೆಲವು ಒಳ್ಳೆಯ ಗ್ರಾಹಕರಿಂದ ಪಡೆದ ಪುಟ್ಟ ಸಾಲದೊಂದಿಗೆ, ರಾಜೇಶನ ಅಂಗಡಿಯಿಂದ ಎರಡು ಗಲ್ಲಿ ದಾಟಿ ಒಂದು ಪುಟ್ಟ ಬಾಡಿಗೆ ರೂಮಿನಲ್ಲಿ 'ರಮೇಶ್ ಜನರಲ್ ಸ್ಟೋರ್ಸ್' ಶುರುವಾಯಿತು.

ಅಲ್ಲಿ ರಾಜೇಶನ ಅಂಗಡಿಯಂತೆ ಎಸಿ ಇರಲಿಲ್ಲ, ಗ್ಲಾಸ್ ಗೋಪುರವಿರಲಿಲ್ಲ. ಆದರೆ ಅಲ್ಲಿ ರಮೇಶನ ಪ್ರಾಮಾಣಿಕತೆ ಇತ್ತು. ರಾಜೇಶನ ಅಂಗಡಿಯಲ್ಲಿ ಗಿರಾಕಿಗಳನ್ನು ಕೇವಲ 'ಹಣ ಕೊಡುವ ಯಂತ್ರ'ಗಳಂತೆ ನೋಡುತ್ತಿದ್ದರು. ಆದರೆ ರಮೇಶ ಅವರನ್ನು 'ಮನುಷ್ಯರಂತೆ' ನಡೆಸಿಕೊಂಡ. ತೂಕದಲ್ಲಿ ಮೋಸವಿಲ್ಲ, ದರದಲ್ಲಿ ಅನ್ಯಾಯವಿಲ್ಲ. ಹಳೆಯ ಅಂಗಡಿಯ ಗಿರಾಕಿಗಳು ಒಬ್ಬೊಬ್ಬರಾಗಿ ರಮೇಶನ ಬಳಿ ಬರತೊಡಗಿದರು. "ರಮೇಶಣ್ಣ ಇಲ್ಲದಿದ್ರೆ ಆ ಅಂಗಡಿಗೆ ಕಳೆಯೇ ಇಲ್ಲಪ್ಪ, ಅಲ್ಲಿನ ಮಾಲೀಕನಿಗೆ ಸೊಕ್ಕು ಜಾಸ್ತಿ," ಎಂಬ ಮಾತು ಇಡೀ ಪೇಟೆಯಲ್ಲಿ ಹಬ್ಬಿತು.

ಮೂರು ವರ್ಷಗಳು ಉರುಳಿದವು. ರಾಜೇಶನ ಅಹಂಕಾರ ಇನ್ನು ಕಡಿಮೆಯಾಗಿರಲಿಲ್ಲ. ದುಡ್ಡು ಹೆಚ್ಚಾದಂತೆ ಅವನ ಮನೆಯಲ್ಲಿ ಶಿಸ್ತು ಕಡಿಮೆಯಾಯಿತು. ಆತನ ಹಿರಿಯ ಮಗ ರಾಹುಲ್, ತಂದೆಯ ದುಡ್ಡಿನ ಮದದಲ್ಲಿ ಲೈಸೆನ್ಸ್ ಇಲ್ಲದಿದ್ದರೂ ಅತೀ ವೇಗವಾಗಿ ಬೈಕ್ ಚಲಾಯಿಸುವುದನ್ನು ಕಲಿತಿದ್ದ.

ಒಂದು ಮಳೆಗಾಲದ ಸಂಜೆ, ರಾಹುಲ್ ಅತಿ ವೇಗವಾಗಿ ಬೈಕ್ ಓಡಿಸುತ್ತಾ ಎದುರಿನಿಂದ ಬರುತ್ತಿದ್ದ ಲಾರಿಗೆ ಗುದ್ದಿದ. ಅಪಘಾತ ಎಷ್ಟು ಭೀಕರವಾಗಿತ್ತೆಂದರೆ ಬೈಕ್ ನುಜ್ಜುಗುಜ್ಜಾಯಿತು. ಆಸ್ಪತ್ರೆಯ ಬಿಳಿ ಗೋಡೆಗಳ ನಡುವೆ ರಾಜೇಶ್ ಮೊದಲ ಬಾರಿಗೆ ಅಸಹಾಯಕನಾಗಿ ಕುಳಿತಿದ್ದ. ಮಗನ ಕಾಲುಗಳ ಮೂಳೆಗಳು ಪುಡಿಯಾಗಿದ್ದವು. ಡಾಕ್ಟರುಗಳು ಹೇಳಿದರು, "ಬದುಕಿರೋದೇ ಪವಾಡ, ಆದ್ರೆ ಕಾಲುಗಳು ಮೊದಲಿನಂತೆ ಆಗೋದು ಕಷ್ಟ."

ಆಪರೇಷನ್, ಔಷಧ ಎಂದು ರಾಜೇಶನ ಲಕ್ಷಾಂತರ ರೂಪಾಯಿ ನೀರಂತೆ ಹರಿಯಿತು. ಮೂರು ತಿಂಗಳು ರಾಜೇಶ್ ಆಸ್ಪತ್ರೆಯಲ್ಲೇ ಕಳೆಯಬೇಕಾಯಿತು. ಅತ್ತ ಅಂಗಡಿಯ ಜವಾಬ್ದಾರಿ ಹೊರಲು ರಮೇಶನಂತಹ ನಂಬಿಕಸ್ಥರು ಯಾರೂ ಇರಲಿಲ್ಲ. ರಾಜೇಶ್ ನಂಬಿದ್ದ ಹೊಸ ಹುಡುಗರು ಗಲ್ಲಾಪೆಟ್ಟಿಗೆಯಿಂದ ಹಣ ಲಪಟಾಯಿಸಿದರು, ಸ್ಟಾಕ್ ಖಾಲಿಯಾದರೂ ಮಾಲೀಕನಿಗೆ ತಿಳಿಸಲಿಲ್ಲ. ಸಗಟು ವ್ಯಾಪಾರಿಗಳಿಗೆ ಕೊಡಬೇಕಾದ ಹಣ ಬಾಕಿಯಾಯಿತು. ಕೊನೆಗೆ ಸಾಲಗಾರರ ಕಾಟ ತಡೆಯಲಾರದೆ ರಾಜೇಶ್ ತನ್ನ ಭವ್ಯ ಮಳಿಗೆಗೆ ಬೀಗ ಹಾಕಬೇಕಾಯಿತು.

ಮೂರು ತಿಂಗಳ ನಂತರ, ಚಿಕಿತ್ಸೆ ಮುಗಿಸಿ ಮಗನನ್ನು ವೀಲ್ ಚೇರ್‌ನಲ್ಲಿ ಕೂರಿಸಿಕೊಂಡು ಮನೆಗೆ ಮರಳುತ್ತಿದ್ದ ರಾಜೇಶ್‌ಗೆ ದಾರಿಯಲ್ಲಿ ಒಂದು ದೃಶ್ಯ ಕಂಡಿತು. ಅದು ರಮೇಶನ ಅಂಗಡಿ!

ಅದೀಗ ಸಣ್ಣ ರೂಮಿನ ಅಂಗಡಿಯಾಗಿರಲಿಲ್ಲ. ಅದೂ ಕೂಡ ಒಂದು ಸುಸಜ್ಜಿತ ಮಿನಿ ಸೂಪರ್ ಮಾರ್ಕೆಟ್ ಆಗಿ ಬೆಳೆದಿತ್ತು. ಜನವೋ ಜನ! ಬೋರ್ಡ್ ಮೇಲೆ ದೊಡ್ಡದಾಗಿ ಇಂಗ್ಲಿಷ್‌ನಲ್ಲಿ 'RAMESH GENERAL STORES' ಎಂದು ಮಿಂಚುತ್ತಿತ್ತು. ರಮೇಶ ಇಂದೂ ಕೂಡ ಅದೇ ವಿನಯದ ಶ್ವೇತ ವಸ್ತ್ರ ಧರಿಸಿ ಎಲ್ಲರನ್ನೂ ಆತ್ಮೀಯವಾಗಿ ಮಾತನಾಡಿಸುತ್ತಿದ್ದ.

ರಾಜೇಶನನ್ನು ಕಂಡ ರಮೇಶ ಗಾಬರಿಯಿಂದ ಓಡಿ ಬಂದ. ಅವನ ಕಣ್ಣಲ್ಲಿ ಹಳೆಯ ದ್ವೇಷವಿರಲಿಲ್ಲ. "ಅಯ್ಯೋ ರಾಜೇಶ್ ಅಣ್ಣಾ, ಏನಾಯ್ತು ರಾಹುಲ್‌ಗೆ? ಅಷ್ಟೊಂದು ದೊಡ್ಡ ಆಕ್ಸಿಡೆಂಟ್ ಆಯ್ತಾ? ಆರಾಮಿದ್ದಾನಾ?" ಎಂದು ಕಳಕಳಿಯಿಂದ ವಿಚಾರಿಸಿದ.

ರಾಜೇಶನಿಗೆ ಮಾತು ಹೊರಡಲಿಲ್ಲ. ಗಂಟಲು ಬಿಗಿಹಿಡಿಯಿತು. ತಾನು ಕಸ ಗುಡಿಸುವವನು, ಸೋಮಾರಿ ಎಂದು ಯಾರನ್ನು ಹೀಯಾಳಿಸಿದ್ದನೋ, ಇಂದು ಆತನೇ ತನ್ನ ಕಣ್ಣೆದುರು ಯಶಸ್ಸಿನ ಶಿಖರ ಏರಿದ್ದ. ರಾಜೇಶ್ ತನ್ನ ಮಗ ರಾಹುಲ್‌ನನ್ನು ನೋಡಿದ. ಆತ ಇಂದು ಕುಂಟುತ್ತಾ ನಡೆಯಬೇಕಾದ ಪರಿಸ್ಥಿತಿಯಲ್ಲಿ ವೀಲ್ ಚೇರ್ ಮೇಲೆ ಕುಳಿತಿದ್ದ. ಅಕ್ಕಪಕ್ಕದವರು "ಛೇ.. ಅಷ್ಟು ದೊಡ್ಡ ಮಾಲೀಕನ ಮಗ ಕುಂಟನಾಗಿಬಿಟ್ಟನಲ್ಲ" ಎಂದು ಆಡುವ ಮಾತುಗಳು ರಾಜೇಶನ ಎದೆಗೆ ಚಾಕುವಿನಿಂದ ಚುಚ್ಚಿದಂತೆ ಆದವು.

ತನ್ನ ಮಗ ಆಕಾಶನಿಗೆ ಅಂದು ತಾನು ಹೇಳಿಕೊಟ್ಟ ಪಾಠ ಎಷ್ಟು ತಪ್ಪು ಎಂಬುದು ರಾಜೇಶನಿಗೆ ಅರಿವಾಯಿತು. ಅವನು ರಮೇಶನ ಕೈ ಹಿಡಿದು ಅತ್ತೇ ಬಿಟ್ಟ. "ನನ್ನನ್ನ ಕ್ಷಮಿಸಿಬಿಡು ರಮೇಶ. ನಿನ್ನ ಕೆಲಸ ಕೀಳು ಅಂದಿದ್ದೆ, ಆದ್ರೆ ಇವತ್ತು ಆ ಕೆಲಸವೇ ನಿನ್ನನ್ನ ಇಷ್ಟು ಮೇಲೆತ್ತಿದೆ. ನನ್ನ ಅಹಂಕಾರವೇ ನನ್ನನ್ನ ಈ ವೀಲ್ ಚೇರ್ ತರ ಅಸಹಾಯಕನನ್ನಾಗಿ ಮಾಡಿದೆ," ಎಂದು ಕಣ್ಣೀರಿಟ್ಟ.

ಇಂದು ರಾಜೇಶ್ ತನ್ನ ಹಳೆಯ ಮಳಿಗೆಯನ್ನು ರಮೇಶನಿಗೆ ಬಾಡಿಗೆಗೆ ಕೊಟ್ಟಿದ್ದಾನೆ. ಆತ ಪ್ರತಿದಿನ ಸಾಯಂಕಾಲ ರಮೇಶನ ಅಂಗಡಿಯ ಮುಂದೆ ಹಾದು ಹೋಗುವಾಗ ಒಂದು ಕ್ಷಣ ನಿಂತು ಗೌರವದಿಂದ ನೋಡುತ್ತಾನೆ. ಆಕಾಶನಿಗೆ ಈಗ ರಾಜೇಶ್ ಹೇಳುವ ಪಾಠ ಬೇರೆಯೇ ಆಗಿದೆ: "ಮಗನೇ, ಯಾವ ಕೆಲಸವೂ ಕೀಳಲ್ಲ. ಮನುಷ್ಯನನ್ನ ಆತ ಮಾಡುವ ಕೆಲಸದಿಂದ ಅಳೆಯಬೇಡ, ಆತ ಹೊಂದಿರುವ ಮೌಲ್ಯಗಳಿಂದ ಅಳೆ."

ಏಕೆಂದರೆ ಅಲ್ಲಿ ಕೇವಲ ವ್ಯಾಪಾರ ನಡೆಯುತ್ತಿಲ್ಲ, ಒಬ್ಬ ವ್ಯಕ್ತಿಯ ಪರಿಶ್ರಮ ಮತ್ತು ಸ್ವಾಭಿಮಾನದ ವಿಜಯೋತ್ಸವ ನಡೆಯುತ್ತಿದೆ.

ಈ ಕಥೆಯ ನೀತಿ: ವ್ಯಕ್ತಿತ್ವವನ್ನು ಹಣದಿಂದ ಅಳೆಯಬೇಡಿ, ಗುಣದಿಂದ ಅಳೆಯಿರಿ. ದುಡಿಮೆಯೇ ದೇವರು, ಅದರಲ್ಲಿ ಹೆಚ್ಚು-ಕಡಿಮೆ ಎಂಬ ಭೇದವಿಲ್ಲ. ಅಹಂಕಾರ ಒಂದು ದಿನ ಪತನವಾಗಲೇಬೇಕು, ಆದರೆ ಸ್ವಾಭಿಮಾನ ಸದಾ ತಲೆ ಎತ್ತಿ ನಿಲ್ಲುತ್ತದೆ.

"ಇಂದಿನ ಓಡುತಿರುವ ಜಗತ್ತಿನಲ್ಲಿ ನಾವು ಮನುಷ್ಯರನ್ನ ಅವರ ಸಂಬಳ ಅಥವಾ ಅಧಿಕಾರದ ಮೇಲೆ ಅಳೆಯುತ್ತಿದ್ದೇವೆ. ರಸ್ತೆಯಲ್ಲಿ ಕಸ ಗುಡಿಸುವವರನ್ನು ಕಂಡರೆ ಮೂಗು ಮುರಿಯುವ ನಾವು, ಅವರು ಮಾಡದಿದ್ದರೆ ನಮ್ಮ ಪರಿಸ್ಥಿತಿ ಏನಾಗುತ್ತಿತ್ತು ಎಂದು ಯೋಚಿಸುವುದಿಲ್ಲ. ಪ್ರತಿಯೊಂದು ಶ್ರಮಕ್ಕೂ ತನ್ನದೇ ಆದ ಗೌರವವಿದೆ ಎಂದು ಸಾರುವುದೇ ಈ ಕಥೆಯ ಉದ್ದೇಶ."

ಓದುಗರೇ ಈ ಕಥೆಯಿಂದ ನಾವುಗಳು ಮನೆಗೆ ಕೊಂಡೊಯ್ಯಬಹುದಾದ ಪಾಠಗಳು:

1. ವಿನಯವೇ ಆಭರಣ: ನಾವು ಎಷ್ಟು ಎತ್ತರಕ್ಕೆ ಬೆಳೆದರೂ ವಿನಯವನ್ನು ಮರೆಯಬಾರದು.
2. ಶಬ್ದಗಳಿಗೆ ಶಕ್ತಿಯಿದೆ: ನಾವು ಆಡುವ ಒಂದು ಕೆಟ್ಟ ಮಾತು ಒಬ್ಬರ ಜೀವನವನ್ನು ಬದಲಿಸಬಹುದು ಅಥವಾ ಹಾಳುಮಾಡಬಹುದು.
3. ಸಂಕಷ್ಟದ ಸಮಯವೇ ಗುರು: ರಾಜೇಶ್‌ಗೆ ತನ್ನ ತಪ್ಪು ಅರ್ಥವಾಗಿದ್ದು ಕಷ್ಟ ಬಂದಾಗಲೇ.
4. ಗ್ರಾಹಕನೇ ದೇವರು: ರಮೇಶನ ಯಶಸ್ಸಿಗೆ ಕಾರಣ ಅವನು ಗ್ರಾಹಕರೊಂದಿಗೆ ಇಟ್ಟುಕೊಂಡಿದ್ದ ಮಾನವೀಯ ಸಂಬಂಧ.
5. ಸಮಯ ಯಾರಿಗೂ ಕಾಯುವುದಿಲ್ಲ: ಅಹಂಕಾರದ ಗಾಜಿನ ಗೋಪುರ ಯಾವಾಗ ಬೇಕಾದರೂ ಕುಸಿಯಬಹುದು.

"ನೀವು ಎಂದಾದರೂ ಕೇವಲ ಕೆಲಸದ ಆಧಾರದ ಮೇಲೆ ಯಾರನ್ನಾದರೂ ಕೀಳಾಗಿ ಕಂಡಿದ್ದೀರಾ? ಅಥವಾ ಯಾರಾದರೂ ನಿಮ್ಮನ್ನು ಹಾಗೆ ನಡೆಸಿಕೊಂಡಿದ್ದಾರಾ? ಆ ಸಮಯದಲ್ಲಿ ನಿಮಗಾದ ಅನುಭವವನ್ನು ಕೆಳಗೆ ಕಾಮೆಂಟ್ ಬಾಕ್ಸ್‌ನಲ್ಲಿ ಹಂಚಿಕೊಳ್ಳಿ. ನಿಮ್ಮ ಕಥೆ ಇನ್ನೊಬ್ಬರಿಗೆ ಪಾಠವಾಗಲಿ."

ಕಥೆ: ರವಿ ಬೂಕನಬೆಟ್ಟ

ಚಿತ್ರ ಕೃಪೆ: ಜೆಮಿನಿ

---

ಹಕ್ಕು ನಿರಾಕರಣೆ: ಈ ಕಥೆಯು ಸಂಪೂರ್ಣವಾಗಿ ಕಾಲ್ಪನಿಕವಾಗಿದ್ದು, ಕೇವಲ ನೈತಿಕ ಮೌಲ್ಯಗಳನ್ನು ಮತ್ತು ಸಾಮಾಜಿಕ ಅರಿವನ್ನು ಮೂಡಿಸುವ ಉದ್ದೇಶವನ್ನು ಹೊಂದಿದೆ. ಕಥೆಯಲ್ಲಿನ ಪಾತ್ರಗಳು ಮತ್ತು ಸನ್ನಿವೇಶಗಳು ಯಾರನ್ನಾದರೂ ಉದ್ದೇಶಿಸಿ ಬರೆದದ್ದಲ್ಲ. ಕಥೆಯ ಹಕ್ಕು ಮತ್ತು ಕ್ರೆಡಿಟ್ಸ್ ಲೇಖಕರಿಗೆ ಸೇರಿದ್ದಾಗಿದೆ.